Bagaimana Semut Mencari Jalan Pulang?

Pernahkah kamu melihat semut berjalan berbaris di taman?

Ada semut bergerak ke hadapan. Ada pula yang membawa cebisan makanan pulang.

Walaupun berjalan jauh, semut boleh mencari jalan kembali ke sarangnya.

Bagaimanakah semut tahu jalan pulang?

Rumah Semut

Semut ialah haiwan kecil yang hidup secara berkumpulan.

Banyak semut tinggal bersama-sama di dalam sebuah sarang.

Ada semut pekerja yang keluar untuk mencari makanan.

Mereka mencari makanan di tanah, pada daun dan di tempat lain.

Apabila menjumpai makanan, semut perlu membawa makanan itu kembali ke sarang.

Rahsia Jejak Bau

Sesetengah jenis semut meninggalkan tanda khas ketika bergerak.

Tanda itu diperbuat daripada bahan kimia yang dipanggil feromon.

Feromon bertindak seperti pesanan bau.

Apabila semut menjumpai makanan, ia boleh meninggalkan jejak feromon ketika pulang ke sarang.

Jejak itu membantu semut lain mencari laluan yang sama.

Manusia biasanya tidak dapat melihat jejak feromon tersebut.

Sesungut yang Hebat

Lihat bahagian kepala semut.

Semut mempunyai dua sesungut.

Sesungut membantu semut mengesan bau dan menyentuh benda di sekelilingnya.

Apabila menemui jejak feromon, semut lain boleh mengikutinya.

Semut bergerak sedikit demi sedikit.

Akhirnya, mereka sampai ke tempat makanan.

Mengapa Semut Suka Berbaris?

Pernahkah kamu melihat banyak semut melalui jalan yang sama?

Bagi semut yang menggunakan jejak feromon, laluan bau membantu mereka bergerak bersama-sama.

Apabila semut lain melalui laluan tersebut, ada yang menambah tanda feromon.

Ini membantu semut seterusnya mengikuti jalan yang sama.

Namun, bukan semua semut bergantung pada jejak bau sahaja.

Ada semut yang turut menggunakan ingatan dan tanda tempat untuk mencari arah pulang.

Apabila Makanan Sudah Habis

Bayangkan makanan di hujung laluan sudah habis.

Semut tidak lagi perlu datang ke tempat itu.

Apabila jejak feromon tidak diperbaharui, baunya akan semakin pudar.

Lama-kelamaan, semut mungkin berhenti menggunakan laluan tersebut.

Mereka akan mencari makanan di tempat lain.

Hebatnya Semut Kecil

Semut mempunyai cara yang menarik untuk berhubung dengan semut lain.

Walaupun tidak bercakap seperti manusia, semut boleh menggunakan tanda kimia untuk berkongsi maklumat.

Sesungut pula membantu semut mengesan jejak tersebut.

Jika kamu melihat semut berbaris di taman, perhatikan sahaja dari jauh.

Jangan mengganggu sarang atau menyakiti semut.

Semut kecil mengajar kita bahawa kerjasama dapat membantu sesuatu kumpulan mencari makanan dan terus hidup.

Fakta Menarik tentang Semut

Jejak bau yang tidak kelihatan

Feromon ialah bahan kimia yang boleh membantu semut lain mengikuti laluan tertentu.

Sesungut membantu mengesan bau

Semut menggunakan sesungut untuk menerima maklumat kimia daripada persekitaran.

Semut hidup berkumpulan

Banyak semut bekerjasama untuk mencari dan membawa makanan ke sarang.

Nilai Murni

• Kerjasama — Membantu rakan menyelesaikan sesuatu tugas.
• Rajin berusaha — Mencontohi kesungguhan semut mencari makanan.
• Sayang akan haiwan — Tidak menyakiti semut atau merosakkan sarangnya.
• Ingin tahu — Suka memerhati dan mempelajari kehidupan haiwan.

Infografik: Laluan Pulang Semut

Aktiviti Pengayaan — Lukis Laluan Semut

Tujuan: Memahami bagaimana jejak feromon membantu semut bergerak antara tempat makanan dengan sarangnya.

Bahan: Kertas A4, pensel dan pensel warna.

Contoh Laluan Semut

Garisan bertitik hanyalah gambaran untuk pembelajaran. Jejak feromon sebenar tidak dapat dilihat dengan mata kasar.

Langkah Aktiviti

1. Lukis sebuah sarang semut di sebelah kiri kertas.
2. Lukis makanan seperti sebutir beras di sebelah kanan.
3. Sambungkan kedua-duanya dengan satu garisan berliku.
4. Lukis beberapa ekor semut di sepanjang garisan tersebut.
5. Labelkan sarang, semut, makanan dan jejak feromon.

Cabaran tambahan: Bersama guru atau ibu bapa, perhatikan semut yang sedang berjalan di taman dari jarak selamat. Adakah semut bergerak bersendirian atau mengikut satu laluan?

Catatan Pemerhatian

Apakah yang kamu perhatikan? Catat satu pilihan dalam buku:

• Semut berjalan berbaris
• Semut berjalan bersendirian
• Saya tidak menjumpai semut

Tulis catatan sendiri dalam buku.

Jangan menyentuh semut, mengganggu sarangnya atau meletakkan makanan untuk menariknya. Sesetengah semut boleh menggigit atau menyengat. Jika tiada semut ditemui, murid boleh menggunakan gambar sebagai rujukan.